اقتصاد قربانی ادعاهای بیاساس؛ هزینههای آشوب و بازی بیحاصل مخالفان
خلاصه:
آشوبهای اخیر، علاوه بر تهدید امنیتی، ضربه سنگینی به اقتصاد ایران وارد کرد. بر اساس اعتراف روزنامه اعتماد — که پیشتر این اغتشاشات را «اعتراضات» میخواند — هر روز ناآرامی به طور متوسط یک میلیارد دلار به اقتصاد کشور خسارت زده است. این زیانها ناشی از تعطیلی کسبوکارها، اختلال در شبکههای توزیع، قطعی اینترنت و توقف صادرات و واردات بوده است. همچنین، نااطمینانی سیاسی ناشی از این حوادث، انتظارات تورمی را تشدید و زمینه را برای جهش ارزی و فرار سرمایه فراهم کرده است. این گزارش تصویری روشن از «تخریب برنامهریزی شده اقتصاد» به دست میدهد که هدف دشمن از دامنزدن به ناآرامیهاست.
در سوی دیگر، ادعاهای مطرحشده از سوی برخی رسانههای معاند داخلی مانند روزنامه هممیهن — که با بزرگنمایی شعارهای معدود سلطنتطلبی، سعی در القای «بازگشت جامعه به دوران پهلوی» دارد — در تقابل کامل با واقعیتهای میدانی قرار میگیرد. این رسانهها عامدانه خروش میلیونی مردم در راهپیمایی ۲۲ دی و شعارهای ضدصهیونیستی و استکباری را نادیده میگیرند و در عوض، بر صدای گروهکی کوچک و احتمالاً سازمانیافته از سوی بیگانگان متمرکز میشوند. پرسش اصلی اینجاست: چرا این رسانهها «تحقیر نتانیاهو و ترامپ» را که در میدان جنگ ۱۲ روزه و صحنه داخلی ایران آشکار شد، نمیبینند، اما برای چند شعار ساختگی، سناریوی تغییر جامعه ایران را میبافند؟
پاسخ در وابستگی ایدئولوژیک و سیاسی این جریانها نهفته است. برخی رسانههای به اصطلاح اصلاحطلب، در شرایط حساس به جای همراهی با منافع ملی، به بازتولید روایت دشمن مشغولاند. آنها حتی هنگام تحقیر متحدان آمریکا مانند زلنسکی توسط ترامپ، از آن حماسهسازی میکنند، اما در برابر اقتدار ملی ایران موضعی انتقادی میگیرند. این دوگانگی رفتاری، نشان از عمق وابستگی و دوری از گفتمان انقلابی دارد.
در جمعبندی، میتوان گفت که اغتشاشهای اخیر دو هدف عمده دشمن را دنبال میکرد: تخریب اقتصاد ایران از طریق ایجاد نااطمینانی و اختلال، و تلاش برای ایجاد شکاف در انسجام ملی با بزرگنمایی صداهای حاشیهای. با این حال، هر دو هدف محقق نشد. اگرچه اقتصاد زیان دید، اما ثبات سیاسی بازگشت و دشمن نتوانست به پیروزی دست یابد. همچنین، ادعاهای بازگشت به پهلوی، در سایه حضور مردمی و وحدت ملی، به سرعت به حاشیه رانده شد. درس اصلی این است که ایران در سختترین شرایط، همچنان از سرمایه اجتماعی قدرتمندی برخوردار است که میتواند هم اقتصاد را به تدریج ترمیم کند و هم روایتهای ساختگی را بیاثر سازد.
