از امام باقر علیهالسلام به امّت مبعوث
از امام باقر علیهالسلام به امّت مبعوث
تحلیلی بر استراتژی «کادرسازی و تبیین دین» امام باقر(ع) در رهبری شیعه
به گزارش دفتر ارتباطات فرهنگی، در مراسمی که به مناسبت شهادت امام محمد باقر (علیه السلام) برگزار شد، سخنران مراسم با تبیین استراتژی متفاوت امام پنجم در رهبری شیعه، به تحلیل چرایی اتخاذ رویکرد «فرهنگی و تربیت شاگرد» در مقابل «قیام مسلحانه» یا «حکومتسازی» پرداخت.
وی با استناد به نظریه «انسان ۲۵۰ ساله» امام خمینی(ره)، دورههای چهارگانه امامت شیعه را شامل: ۱. خویشتنداری (دوره ۲۵ ساله خلافتناپذیری امیرالمومنین) ، ۲. حاکمیت کوتاه مدت (دوره ۵ ساله خلافت ظاهری امیرالمومنین) ، ۳. تلاش برای حاکمیت (دوره ۲۰ ساله امام حسن و امام حسین) و ۴. دوره تفصیلی کادرسازی و تبیین معارف (دوره ۲۰۰ ساله از امام سجاد تا امام عسکری) دستهبندی کرد.
سخنران با اشاره به اینکه امام باقر(ع) در دوره چهارم و در شرایطی ویژه به امامت رسید، سه ویژگی اصلی آن عصر را چنین برشمرد:
- فقدان یاران وفادار و شیعیان معتقد: به دلیل تبلیغات سوء بنیامیه و واقعه کربلا.
- تحریف نظام فکری و سیاسی اسلام: ارائه قرائت اموی و جعلی از دین توسط دستگاه خلافت.
- انحطاط شدید اخلاقی و فرهنگی جامعه: به گفته وی، وضعیت به جایی رسیده بود که بسیاری از مردم حتی اصول اولیه دین را نمیدانستند.
دلیل اصلی استراتژی فرهنگی امام باقر(ع) چه بود؟
سخنران در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد: «قیام امام حسین(ع) بنیان اسلام اموی را ویران کرد، اما ارائه و نهادینهسازی «اسلام ناب محمدی» نیازمند یک پروسه طولانی و زمانبر بود. امام باقر(ع) و پس از ایشان، امام صادق(ع) این رسالت خطیر را به انجام رساندند.»
وی خاطرنشان کرد که اگر امام باقر(ع) در آن برهه به دنبال تشکیل حکومت میرفت، نه تنها نیروی کارآمد و مدیر شایستهای برای اداره کشور وجود نداشت، بلکه اساساً جامعه هنوز «اسلام اصیل» را نمیشناخت. به همین دلیل، استراتژی امام بر «کادرسازی و پرورش شاگردان متخصص» و «تبیین صحیح معارف دین» متمرکز شد؛ اقدامی که به گفته وی، خود یک «فعالیت سیاسی عمیق» و هدایتکننده جریان فکری جامعه به شمار میرفت.
سخنران در ادامه با اشاره به ثبت بیش از ۴۶۰ شاگرد بنام برای امام باقر(ع) در منابع رجالی، بر نقش بیبدیل این مکتب علمی در شکلگیری حوزههای علمیه و پویایی فقه شیعه تأکید کرد.
تلاقی تاریخ با امروز/ پاسداشت اصول انقلاب
سخنران در بخش پایانی سخنان خود با تسری این تحلیل تاریخی به عصر حاضر، بر «وظیفه امروزین» شیعیان در حمایت از ساختار ولایت فقیه و پاسداری از «اصول امام خمینی(ره)» و رهبر معظم انقلاب تأکید کرد.
وی با اشاره به حوادث اخیر، به تحلیل برخی از رویکردهای سیاسی پرداخت و با رد قیاس شرایط فعلی با «صلح امام حسن(ع)»، بر ادامه مسیر مقاومت و ایستادگی بر مواضع اصولی تأکید کرد. وی مطالبه خود از مسئولین را عدم عقبنشینی در برابر فشارهای بینالمللی و حفظ ارزشهای انقلابی دانست.
این مراسم با ذکر مصیبت و عزاداری سالروز شهادت امام محمد باقر (علیه السلام) به پایان رسید.
