مردم مبعوث و چگونگی لبیک به رهبر
مردم مبعوث و چگونگی لبیک به رهبر
ولایت یک رابطه دوطرفه بین ولی و مردم است
ضرورت مطالبه و نظارت بر اجرای بندبند تفاهمنامه اخیر
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) با تشریح مبانی فقهی و روایی ولایت فقیه و سیره حکومتی امیرالمؤمنین (ع)، بر ضرورت حضور، نظارت و مطالبهگری مستمر مردم از مسئولان در نظام مردمسالاری دینی تأکید کرد و خواستار ایستادگی بر شروط و تعهدات تعیینشده در تفاهمنامه اخیر شد.
به گزارش روابط عمومی موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره، حجتالاسلام مهدی ابوطالبی در سخنانی در قرارگاه مصباح الهدی با تبیین جایگاه مردم در تحقق حاکمیت اسلامی اظهار کرد: بحث ولایت یک بحث دوطرفه است؛ یعنی تحقق ولایت با حضور ولی و مردم امکانپذیر است. اگر ولی باشد اما مردم در صحنه نباشند، اعمال ولایت امکانپذیر نخواهد بود. ولایت به معنای قرب و نزدیکی ولی و مردم و یک رابطه عمیق عاطفی بر مبنای اعتقاد است. این اعتقاد در زمان معصوم به این است که ولی، حجت خداست و در عصر غیبت، ما معتقدیم ولی فقیه، نائب امام زمان (عج) است.
وی با استناد به منابع روایی افزود: امام زمان (عج) فرمودند «فانهم حجتی علیکم»؛ فقها حجت من بر شما هستند. همچنین در روایت معروف و مقبوله «عمر بن حنظله» که مورد قبول بسیاری از فقها برای اثبات بحث ولایت فقیه است، امام صادق (ع) میفرمایند «فانی قد جعلته علیکم حاکما...»؛ یعنی من فقیه را حاکم شما قرار دادم و اگر حکمی داد و کسی آن را سبک بشمارد، انگار حکم ائمه (ع) را سبک شمرده و کسی که حکم فقیه را رد کند، مانند کسی است که ما را رد کرده و رد کردن ما به منزله رد کردن حکم خداست که در حد شرک به خداوند است؛ چرا که فقیه نظر شخصی خود را نمیگوید، بلکه حکم شرعی و تکلیف الهی را بر مبنای دین بیان میکند.
عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی (ره) با اشاره به تجربههای تاریخی صدر اسلام تصریح کرد: هر جا ولیِ زمان به میدان آمد اما مردم کوتاهی کردند، جامعه آسیب دید. در زمان امیرالمؤمنین (ع) با وجود حضور امام معصوم، به دلیل کوتاهی مردم، ایشان ۲۵ سال از حکومت محروم شدند و به تعبیر خودشان خار در چشم و استخوان در گلو صبر کردند. زمانی هم که مردم حضور پیدا کردند، حکومت شکل گرفت. در ماجرای امام حسین (ع) نیز عدم یاری مردم منجر به آن مصائب بزرگ شد و ائمه دیگر مانند امام صادق (ع) و امام سجاد (ع) نیز به دلیل نداشتن یاران کافی و باوفا دست به قیام نزدند؛ لذا حضور مردم شرط تحقق ولایت و حاکمیت اسلامی است.
ابوطالبی با استناد به کلام امیرالمؤمنین (ع) در نهجالبلاغه پیرامون کارگزاران گفت: حضرت میفرمایند «لا تصلح الرعیه الا بصلاح الولاه و لا تصلح الولاه الا باستقامت الرعیه»؛ یعنی امر مردم اصلاح نمیشود مگر با صالح بودن حاکمان، و حاکمان نیز صالح نمیشوند مگر با استقامت مردم. استقامت یعنی مردم در راه راست محکم بایستند و کج نکنند و چپ و راست نروند. بر همین اساس، مطالبهگری مردم از مسئولین باعث میشود که کارگزاران در عملکرد خود از آرمانها فاصله نگیرند. حتی اگر مسئولان، دولت و مجلس انقلابی باشند، باز هم باید مطالبهگری مردم وجود داشته باشد تا مسئولان دچار لغزش نشوند. در مردمسالاری دینی، حضور و نظارت مردم عامل اصلی هدایت و صلاح حاکمان است.
وی با اشاره به شرایط اخیر کشور و بیانات رهبر معظم انقلاب گفت: رهبر عزیز ما در پیام خود فرمودند که در ایام اخیر و پیش از تعیین ولی فقیه جدید، این مردم بودند که جامعه را هدایت و کار را تمام کردند. ایشان در آخرین پیام خود نیز تأکید کردند که به عنوان خادم ملت نظارت میکنند تا شروط مورد توجه محقق شود. امروز به هر دلیلی تفاهمنامهای امضا شده است که رهبری فرمودند با محتوای آن موافق نبودهاند، اما به دلیل تعهد آقایانِ مسئول برای اجرای درست شروط، آن را پذیرفتند. وظیفه امروز ما این است که متن این تفاهمنامه را دقیق بخوانیم و بررسی کنیم که در عمل چقدر اجرا میشود و چقدر با نظرات رهبری تطبیق دارد.
عضو هیئت علمی مؤسسه امام خمینی (ره) تشریح کرد: خود آقایان مذاکرهکننده معتقدند که به دنبال گرفتن ۳۰۰ میلیارد دلار خسارت و غرامت از آمریکا هستند، مدیریت تنگه هرمز را در اختیار دارند و به دنبال آتشبس و پایان جنگ در تمامی ساحات مقاومت بوده و لبنان را خط قرمز خود میدانند. پس در این موارد اختلافی نیست و خودشان هم به این بندها اذعان دارند. طبق بند ۱۳ تفاهمنامه، بندهای ۱، ۴ و ۵ و یک بند دیگر، شروط شروع مذاکرات هستند و تا اینها نقد و محقق نشود، نباید وارد مذاکره شد.
وی افزود: امروز باید محکم روی این مسائل ایستاد و مطالبهگری کرد. اولین مطالبه صریح ما داستان لبنان است؛ تا زمانی که اسرائیل از لبنان خارج نشده نباید وارد تفاهم شد. متأسفانه ما در این ایام گاهی از شروط خود کوتاه آمدیم و همین باعث میشود طرف مقابل روی حرف ما حساب نکند. توافقات باید گام به گام و نقد باشد و تا شروط اولیه محقق نشده، نباید کار را آغاز کرد.
حجتالاسلام ابوطالبی در پایان با هشدار نسبت به تحریف مفهوم مردمسالاری دینی و اختیارات رهبری خاطرنشان کرد: این که رهبر معظم انقلاب با وجود مخالفت با محتوا، نظر مسئولان را به دلیل تعهد آنان پذیرفتند، نشاندهنده همراهی ایشان در نظام مردمسالاری دینی است؛ اما این نباید مورد سوءاستفاده قرار گیرد. برخی ادعا میکنند که اگر رئیسجمهور نظری داشت و ولی فقیه مخالف بود، ولی فقیه باید تابع نظر رئیسجمهور باشد چون او منتخب مردم است؛ این تفکر کاملاً غلط است. ولی فقیه تابع قانون است و بر اساس قانون اساسی عمل میکند، اما اختیارات و وظایف ولی فقیه و حاکم اسلامی محدود به اختیارات ذکر شده در قانون اساسی نیست و مشروعیت و حدود اختیارات ولایت امر، ریشه در مبانی شرعی و الهی دارد.
